Kruidenkennis en de culturen die haar doorgaven

Azië · Kruid · № 139

Haritaki en triphala

Terminalia chebula

Haritaki wordt in de Ayurveda als verjongend middel en mild laxeermiddel gebruikt. Triphala, een mengsel van drie vruchten, is de bekendste ayurvedische formule voor de spijsvertering. Klinisch onderzoek is beperkt.

Europa · Kruid · № 19

Kamille

Matricaria chamomilla (Duitse kamille)

Bloemen worden als thee en in huid- of mondproducten gebruikt. Onderzoek levert voor de meeste aandoeningen onvoldoende betrouwbaar bewijs.

Afrika · Kruid · № 116

Khella

Ammi visnaga

Bevat khelline, een spierverslappende stof die de luchtwegen en bloedvaten verwijdt. Khelline vormde de basis voor moderne medicijnen zoals cromoglicaat (bij astma) en amiodaron (bij hartritmestoornissen).

Europa · Kruid · № 110

Moerasdroogbloem

Gnaphalium uliginosum

Samentrekkend kruid dat traditioneel als gorgeldrank bij keelontsteking en bij ontstoken bovenste luchtwegen werd gebruikt. Er is geen klinisch onderzoek.

Azië · Kruid · № 39

Neem

Azadirachta indica

Al eeuwen gebruikt in de traditionele geneeskunde van India, maar er is onvoldoende klinisch bewijs voor medische voordelen.

Noord-Amerika · Kruid · № 168

Stekelas

Zanthoxylum americanum

Bast en bessen geven een tintelend, verdovend gevoel in de mond; ze werden traditioneel bij kiespijn, slechte doorbloeding en reuma gebruikt. Klinisch onderzoek ontbreekt.

Oceanië · Kruid · № 175

Tarata

Pittosporum eugenioides

Vooral een geurplant: blad, bloemen en hars ruiken naar citroen. Medische toepassingen zijn niet onderzocht.

Europa · Kruid · № 98

Tijm

Thymus vulgaris

Traditioneel gebruikt bij hoest en bronchitis; thymol uit de olie remt in het laboratorium bacteriën en schimmels. Er zijn enkele studies met hoestsiropen op basis van tijm.

Europa · Kruid · № 277

Adderwortel

Bistorta officinalis (syn. Polygonum bistorta)

Traditioneel toegeschreven

Samentrekkend, stopt diarree en bloedingen, tegen catarre.

Zuid-Amerika · Voeding · № 916

Algarrobo

Neltuma pallida (syn. Prosopis pallida)

Doornige boom uit de vlinderbloemenfamilie, verwant aan de mesquite, met zoete peulen vol suikers. De boom houdt met zijn diepe wortels het droogbos in stand.

Noord-Amerika · Kruid · № 997

Amerikaanse persimoen

Diospyros virginiana

Boom uit de ebbenhoutfamilie, verwant aan de kaki. De oranje vruchten zijn onrijp zo samentrekkend dat ze de mond doen samentrekken, maar na de eerste vorst zoet en zacht. Ze zijn rijk aan vitamine C. Bast en onrijpe vruchten bevatten veel looistoffen.

Zuid-Amerika · Kruid · № 901

Ayahuasca

Banisteriopsis caapi

Reusachtige liaan, tot dertig meter lang. De stengel bevat harmine, harmaline en tetrahydroharmine, die het enzym MAO remmen. Daardoor wordt de DMT uit planten als chacruna via de mond werkzaam. De drank geeft visioenen, en meestal braken en diarree, wat in de traditie als reiniging geldt.

Azië · Kruid · № 526

Bakul

Mimusops elengi

Traditioneel toegeschreven

Ontwormend, antihistaminisch, samentrekkend, aromatisch, hartversterkend, versterkend, koortsverlagend; bij blaas- en urethracatarre, koorts, tandvlees- en tandziekten, leukoderma, hartziekten, slangenbeten, chronische dysenterie.

Afrika · Kruid · № 413

Bertramswortel

Anacyclus pyrethrum

Traditioneel toegeschreven

Speekselbevorderend, zenuwversterkend; bij kiespijn en cariës, keelpijn, amandelontsteking, epilepsie, reuma.

Azië · Kruid · № 831

Betelblad (sirih)

Piper betle

Aromatisch blad, in jamu gebruikt voor de mond en voor de intieme hygiëne van vrouwen.

Azië · Kruid · № 419

Betelnoot

Areca catechu

Traditioneel toegeschreven

Stimulerend, samentrekkend, lintwormdrijvend, laxerend, windverdrijvend, lustopwekkend; tegen spoel- en lintwormen, versterkt tandvlees, bij urinewegklachten, maagzuur tijdens zwangerschap, lumbago.

Azië · Kruid · № 563

Bibhitaki

Terminalia bellerica

Traditioneel toegeschreven

Samentrekkend, versterkend, slijmoplossend, laxerend (onrijpe vrucht), zuiverend.

Europa · Voeding · № 101

Blauwe bosbes

Vaccinium myrtillus en V. vitis-idaea

Rijk aan anthocyanen. Gedroogde bessen zijn een oud middel bij diarree. NCCIH meldt dat er niet genoeg bewijs is voor oog-, bloedvat- of andere claims.

Azië · Mineraal · № 781

Borax

Borax (natriumtetraboraat)

Traditioneel toegeschreven

Uitwendig bij zweertjes in mond, keel en vagina en bij voetschimmel.

Azië · Mineraal · № 783

Calciet

Calcitum (calciumcarbonaat)

Traditioneel toegeschreven

Koelt hitte bij koorts met dorst en zomerhitte; uitwendig op hete zweertjes en brandwonden.

Noord-Amerika · Kruid · № 34

Canadese geelwortel

Hydrastis canadensis

Er is onvoldoende bewijs om te bepalen of goldenseal bij enige aandoening helpt.

Azië · Kruid · № 396

Catechu

Acacia catechu

Traditioneel toegeschreven

Sterk samentrekkend; bij chronische diarree en dysenterie, bloedende aambeien, baarmoederbloeding, witte vloed; bloedend of ontstoken tandvlees, mondzweren, vergrote amandelen; doorligwonden; melkbevorderend.

Zuid-Amerika · Kruid · № 902

Chacruna

Psychotria viridis

Struik uit de koffiefamilie, tot vijf meter hoog. Het blad bevat DMT, een kortwerkende, sterk bewustzijnsveranderende stof die alleen via de mond werkt samen met een MAO-remmer zoals ayahuasca.

Azië · Kruid · № 726

Chinees koninginnekruid (pei lan)

Eupatorium fortunei

Traditioneel toegeschreven

Vormt vocht om in het midden en verlicht zomerhitte.

Azië · Kruid · № 304

Chinese gouddraad (huang lian)

Coptis chinensis

Traditioneel toegeschreven

Galbevorderend, antibacterieel, pijnstillend, kalmerend, ontstekingsremmend.

Azië · Mineraal · № 797

Cinnaber

Cinnabaris (kwiksulfide)

Traditioneel toegeschreven

Werd gebruikt om de geest te kalmeren en stuipen te stoppen; bevat kwik.

Europa · Kruid · № 85

Citroenmelisse

Melissa officinalis

Traditioneel gebruikt bij onrust, slaapproblemen en een nerveuze maag; uitwendig bij koortslip. Kleine studies wijzen op een licht kalmerend effect, maar het bewijs is beperkt.

Zuid-Amerika · Kruid · № 183

Coca

Erythroxylum coca

Het blad bevat een kleine hoeveelheid cocaïne en andere alkaloïden. Kauwen of thee wordt in de Andes gebruikt tegen honger, vermoeidheid en hoogteziekte; het bewijs voor dat laatste is beperkt. Uit het blad werd cocaïne geïsoleerd, het eerste lokale verdovingsmiddel, dat tegenwoordig vooral een verslavende drug is.

Azië · Kruid · № 761

Dendrobium (shi hu)

Dendrobium nobile (en verwante soorten)

Traditioneel toegeschreven

Voedt de yin van long en maag, vult lichaamsvocht aan en koelt hitte door tekort.

Noord-Amerika · Kruid · № 948

Driebladige gouddraad

Coptis trifolia

Klein, groenblijvend kruid met goudgele draadachtige wortels. Die bevatten berberine, een bittere stof die in laboratoriumtests bacteriën remt; verwant aan de Chinese gouddraad (huang lian).

Azië · Kruid · № 585

Elfenbloem

Epimedium grandiflorum

Traditioneel toegeschreven

Lustopwekkend, urinedrijvend, versterkend; verhoogt libido, helpt bij erectieproblemen en vruchtbaarheid, versterkt blaassluitspier en nierfunctie.

Europa · Voeding · № 90

Framboos

Rubus idaeus

De vrucht is een voedzame bes. Frambozenblad is in de volksgeneeskunde gebruikt in de laatste weken van de zwangerschap om de bevalling te vergemakkelijken; overtuigend bewijs daarvoor ontbreekt.

Azië · Kruid · № 200

Gardenia

Gardenia jasminoides

Traditioneel toegeschreven

Koortsverlagend, kalmerend, bloeddrukverlagend, antibacterieel, galbevorderend.

Noord-Amerika · Kruid · № 274

Gevlekte ooievaarsbek

Geranium maculatum

Traditioneel toegeschreven

Samentrekkend, bloedstelpend, versterkend.

Europa · Kruid · № 88

Gewone brunel

Prunella vulgaris

In Europa een oud wondkruid en gorgelmiddel bij keelpijn; in de Chinese geneeskunde gebruikt bij 'hitte' en gezwollen klieren. Onderzoek is grotendeels laboratoriumwerk.

Noord-Amerika · Kruid · № 596

Gladde sumak

Rhus glabra

Traditioneel toegeschreven

Samentrekkend, zuiverend, versterkend, wondhelend, antiseptisch; versterkt het spijsverteringskanaal (zweren, diarree), remt overmatige afscheidingen (urineverlies, nachtzweten, bloedingen), kan bloedsuiker verlagen, bij verzakkingen.