Kruidenkennis en de culturen die haar doorgaven

Azië · Voeding · № 272

Abrikoos

Prunus armeniaca

Traditioneel toegeschreven

Hoestremmend, samentrekkend, antibacterieel, pijnstillend, urinedrijvend, ontstekingsremmend; wilde kers onderdrukt de hoest.

Noord-Amerika · Kruid · № 988

Adam-en-Eva-wortel

Aplectrum hyemale

Orchidee met één blad, groen met zilverwitte strepen, dat in de late herfst verschijnt en in het voorjaar verwelkt. Onder de grond liggen twee of meer knollen aan elkaar, een oude en een nieuwe. Uit de gekneusde knollen komt een kleverig slijm.

Azië · Kruid · № 418

Agarhout

Aquilaria agallocha

Traditioneel toegeschreven

Stimulerend, hartversterkend, versterkend, windverdrijvend, galbevorderend; bij huidziekten, jicht en reuma, braken, slangenbeten, pijn van wonden, bronchitis bij kinderen, hoofdpijn, duizeligheid.

Europa · Kruid · № 79

Alant

Inula helenium

De wortel wordt traditioneel gebruikt bij hoest met slijm en bronchitis; ze bevat veel inuline. Klinisch bewijs is beperkt.

Afrika · Kruid · № 4

Aloë vera

Aloe vera

De gel uit het blad wordt uitwendig gebruikt om de huid te verzachten en bij lichte brandwonden. Onderzoek naar wondgenezing levert wisselende resultaten op; de gel is geen vervanging voor wondzorg.

Europa · Kruid · № 63

Alsem

Artemisia absinthium

Een van de bitterste kruiden; traditioneel gebruikt om eetlust en spijsvertering op gang te brengen en tegen darmwormen. Klinisch bewijs is beperkt.

Noord-Amerika · Kruid · № 992

Amerikaanse amberboom

Liquidambar styraciflua

Hoge boom met stervormige bladeren, prachtige herfstkleuren en stekelige, ronde vruchtballen. Bij beschadiging lekt uit de bast een geurige hars, Amerikaanse storax, die al eeuwen in zalven, parfum en wierook gaat. De hars is licht ontsmettend.

Azië · Kruid · № 414

Andrographis

Andrographis paniculata

Traditioneel toegeschreven

Maagversterkend, versterkend, koortsverlagend, zuiverend, ontwormend, galbevorderend; bij winderigheid, gebrek aan eetlust, darmklachten bij kinderen, diarree, dysenterie, trage lever, zenuwpijn, herstel na koorts.

Afrika · Anders · № 387

Arganboom

Argania spinosa

De olie uit de pitten wordt gebruikt voor huid en haar en, geroosterd, als spijsolie. Ze is rijk aan onverzadigde vetzuren en vitamine E; claims over huidveroudering zijn niet goed onderzocht.

Azië · Kruid · № 17

Ashwagandha

Withania somnifera

Plant uit de Ayurvedische traditie. Sommige preparaten zijn onderzocht bij stress en slaap, maar studies verschillen en bewijs is beperkt.

Azië · Kruid · № 401

Ativisha

Aconitum heterophyllum

Traditioneel toegeschreven

Bitter tonicum, samentrekkend, koortsverlagend, maagversterkend, lustopwekkend; bij zwakte na koorts, diarree, dysenterie, hoest, indigestie; bij kinderen tegen hoest, verkoudheid, koorts en braken.

Azië · Kruid · № 431

Barleria

Barleria prionitis

Traditioneel toegeschreven

Zuiverend, urinedrijvend, versterkend, koortsverlagend; catarre bij kinderen, voorkomt kloven aan voeten, bloedend tandvlees, kiespijn, oorontsteking, oedeem, kinkhoest, slangenbeten.

Noord-Amerika · Kruid · № 939

Bellwort

Uvularia perfoliata

Lage plant met hangende, lichtgele klokjes en bladeren die de stengel omvatten. Over de stoffen in de plant is weinig bekend.

Noord-Amerika · Kruid · № 224

Bergamotplant

Monarda didyma

Het geurige blad bevat thymol en wordt als thee gedronken. Inheemse volken gebruikten het bij verkoudheid, koorts en hoofdpijn; onderzoek bij mensen ontbreekt.

Europa · Kruid · № 186

Berk

Betula pendula

Traditioneel toegeschreven

Bitter, samentrekkend, antireumatisch.

Europa · Kruid · № 64

Bijvoet

Artemisia vulgaris

Traditioneel gebruikt als bitter voor de spijsvertering en bij een uitblijvende menstruatie. Klinisch bewijs ontbreekt grotendeels.

Noord-Amerika · Kruid · № 372

Bloedwortel

Sanguinaria canadensis

Traditioneel toegeschreven

Stimulerend, braakopwekkend, slijmoplossend, herstellend; onderdeel van escharotische behandeling bij baarmoederhalsdysplasie, verwarmt longen/maag/baarmoeder, bevordert ophoesten.

Noord-Amerika · Kruid · № 991

Bloeiende kornoelje

Cornus florida

Kleine boom met grote, witte schutbladen rond een knop kleine bloemetjes in het voorjaar, rode bessen en rood herfstblad. De bast is samentrekkend en bitter; in de Amerikaanse Burgeroorlog was ze een vervanger voor kinine, en in het lab remden stoffen uit de bast de malariaparasiet matig. De bessen zijn giftig voor mensen.

Noord-Amerika · Kruid · № 306

Boshortensia

Hydrangea arborescens

Traditioneel toegeschreven

Urinedrijvend, laxerend, nierstimulerend.

Azië · Kruid · № 557

Braaknoot

Strychnos nux-vomica

Traditioneel toegeschreven

Zenuwversterkend, maagversterkend, versterkend, lustopwekkend, ruggenmerg-, ademhalings- en hartstimulerend.

Azië · Kruid · № 353

Brahmi

Bacopa monnieri

Traditioneel toegeschreven

Hart- en zenuwversterkend, urinedrijvend, licht laxerend, kalmerend; bij urineretentie met obstipatie, acute bronchitis en hoest bij kinderen, uitputting en zenuwinzinking, hysterie, epilepsie, heesheid.

Azië · Kruid · № 688

Bruceavrucht (ya dan zi)

Brucea javanica

Traditioneel toegeschreven

Werd gebruikt bij amoebendysenterie, malaria en uitwendig bij wratten.

Zuid-Amerika · Kruid · № 886

Cabalonga

Cascabela thevetia (syn. Thevetia peruviana)

Struik met gele trompetbloemen, familie van de oleander. Alle delen, vooral de zaden, bevatten hartglycosiden die op het hart werken.

Oceanië · Kruid · № 176

Cajeput en niaouli

Melaleuca cajuputi, M. viridiflora, M. leucadendra e.a.

Beide verwanten van de tea tree leveren een etherische olie die uitwendig bij spierpijn en in inhalaties bij verkoudheid wordt gebruikt. Klinisch bewijs is beperkt.

Azië · Mineraal · № 798

Calomel

Calomelas (kwikchloride)

Traditioneel toegeschreven

Werd uitwendig gebruikt tegen schurft en zweren; bevat kwik.

Noord-Amerika · Kruid · № 959

Canadese fijnstraal

Erigeron canadensis (syn. Conyza canadensis)

Eenjarige composiet met een rechte, behaarde stengel en talloze kleine witte bloemhoofdjes. Bevat vluchtige olie, looistoffen en flavonoïden; de olie werd vroeger als 'oil of erigeron' bij bloedingen en diarree gebruikt.

Noord-Amerika · Kruid · № 34

Canadese geelwortel

Hydrastis canadensis

Er is onvoldoende bewijs om te bepalen of goldenseal bij enige aandoening helpt.

Zuid-Amerika · Kruid · № 985

Cayaponia ophthalmica

Cayaponia ophthalmica

Klimplant uit de komkommerfamilie, door Schultes beschreven; de soortnaam betekent 'voor het oog'. De chemie is onbekend; komkommerachtigen bevatten vaak bittere, prikkelende cucurbitacinen.

Zuid-Amerika · Kruid · № 1002

Chachacomo

Escallonia resinosa (en verwante soorten, o.a. E. micrantha)

Struik of boom van 2 tot 10 meter met een rossige, papierachtige schors en kleine, fijn getande bladeren vol hars en etherische olie. Over de werking bij mensen is vrijwel niets onderzocht.

Zuid-Amerika · Kruid · № 894

Chinchircuma

Mutisia acuminata

Klimmende struik met ranken en opvallende oranjerode bloemen. In de plant zijn onder meer quercetine en arbutine gevonden; de werking bij mensen is niet onderzocht.

Zuid-Amerika · Kruid · № 917

Chuchuhuasi

Maytenus macrocarpa (syn. Monteverdia macrocarpa); in Noord-Peru ook Heisteria acuminata

Grote boom met een dikke, roodbruine bast. De bast bevat onder meer triterpenen en sesquiterpenen; in proeven werkten extracten ontstekingsremmend. Onderzoek bij mensen ontbreekt.

Azië · Mineraal · № 797

Cinnaber

Cinnabaris (kwiksulfide)

Traditioneel toegeschreven

Werd gebruikt om de geest te kalmeren en stuipen te stoppen; bevat kwik.

Europa · Kruid · № 325

Citroenkruid

Artemisia abrotanum

Traditioneel toegeschreven

Ontwormend, antiseptisch, bitter, baarmoederstimulerend.

Europa · Kruid · № 85

Citroenmelisse

Melissa officinalis

Traditioneel gebruikt bij onrust, slaapproblemen en een nerveuze maag; uitwendig bij koortslip. Kleine studies wijzen op een licht kalmerend effect, maar het bewijs is beperkt.

Zuid-Amerika · Kruid · № 984

Cojamba

Helosis cayennensis

Een plant zonder bladgroen die parasiteert op de wortels van bomen en struiken (familie Balanophoraceae). Ze lijkt op een jonge paddenstoel, tot blijkt dat de 'hoed' een roodbruine kolf is vol piepkleine bloemetjes. De werking is nauwelijks onderzocht.

Azië · Paddenstoel · № 147

Cordyceps

Ophiocordyceps sinensis (syn. Cordyceps sinensis)

Een schimmel die rupsen parasiteert. In de Tibetaanse en Chinese geneeskunde gebruikt bij vermoeidheid, longklachten en verminderd libido. Studies zijn klein en er is geen overtuigend bewijs.