Naar de inhoud
Herbs & Cultures
Afbeelding van Turpay

Zuid-Amerika · Kruid · № 1013

Nototriche (o.a. N. mandoniana en N. porphyrantha)

Oorsprong
Hoge Andes van Colombia tot Chili en Argentinië; in Bolivia op de hoogvlakte boven 3900 meter
1 traditieAfbeelding: Hans Stieglitz · CC BY-SA 3.0

Kruid · Zuid-Amerika

Turpay

Nototriche (o.a. N. mandoniana en N. porphyrantha)

Klein, kussenvormig kaasjeskruid dat plat tegen de grond groeit, met een dikke penwortel. Kaasjeskruiden bevatten slijmstoffen die verzachten; deze soorten zelf zijn nauwelijks onderzocht.

Veiligheid en aandachtspunten

Weinig onderzocht; niet bij zwangerschap of borstvoeding. Pluk niet in beschermde gebieden: de plant groeit langzaam. Traditioneel gebruik is geen bewijs van werking; overleg bij zwangerschap, borstvoeding, medicijngebruik of een aandoening met een arts of apotheker.

Waarschuwingen per traditie (1)
  • Kallawaya-geneeskunst in Bolivia: Aanhoudende keelpijn hoort bij een arts.

Bereiding

Een stukje wortel 10 minuten laten trekken en lauw gebruiken als gorgeldrank.

Gebruik in tradities

De meer dan honderd soorten Nototriche groeien hoog in de Andes en zijn in tuinen bijna niet te kweken. Volgens Girault noemen de Kallawaya de plant turpay of altea, naar de Europese heemst. Ze kauwen de wortel bij keelontsteking en ontstoken tandvlees, geven een afkooksel bij hoest, bronchitis en darmklachten, gorgelen ermee bij angina, en laten kleine kinderen op een schoongemaakt stukje wortel kauwen voor sterke tanden.

Toepassingen

Gebruik per traditie

Zo beschrijven verschillende kruidentradities dit kruid. Hoeveelheden zijn traditionele richtlijnen die op duidelijke fouten zijn gecontroleerd; ze zijn geen medisch advies. Bij giftige planten staat bewust geen dosering.

Kallawaya-geneeskunst in Bolivia

Toegeschreven werking

Bij keelontsteking, angina, ontstoken tandvlees en hoest.

Bereiding en hoeveelheid

Een stukje wortel kauwen, of 10 minuten laten trekken en lauw gorgelen.

Let op: Aanhoudende keelpijn hoort bij een arts.