Gips

Gypsum fibrosum (calciumsulfaat)

Traditioneel toegeschreven werking: sterk koelend bij hoge koorts met dorst en zweten, longhitte en maagvuur.

Veiligheid en aandachtspunten

Niet bij een zwakke maag of zonder echte hitte. Hoge koorts, zeker bij kinderen, altijd medisch laten beoordelen. Traditioneel gebruik is geen bewijs van werking; overleg bij zwangerschap, borstvoeding, medicijngebruik of een aandoening met een arts of apotheker.

Bereiding

Fijngemalen mineraal. Meestal als afkooksel, samen met andere kruiden.

Gebruik in tradities

Beschreven in de klassieke Chinese materia medica, in de groep 'kruiden die inwendige hitte koelen'. Ruw gips (shi gao) is het belangrijkste middel tegen hoge koorts met dorst en zweten, en het hoofdbestanddeel van Bai Hu Tang (Japans: Byakkoto). Gebrand gips werd uitwendig op wonden gebruikt.

Toepassingen

Gebruik per traditie

Zo beschrijven verschillende kruidentradities dit kruid. Hoeveelheden zijn traditionele richtlijnen die op duidelijke fouten zijn gecontroleerd; ze zijn geen medisch advies. Bij giftige planten staat bewust geen dosering.

Chinese materia medica

Aard en smaak: scherp, zoet, zeer koud
Meridianen: maag, long

Toegeschreven werking

Een van de sterkste koortsverlagende middelen bij hoge koorts zonder rillingen met onrust, veel dorst, zweten en een volle, snelle pols. Koelt de longen bij hoest en piepen met dik slijm en maagvuur bij hoofdpijn, kiespijn en tandvleesontsteking. Uitwendig als poeder op brandwonden, eczeem en etterende plekken.

Bereiding en hoeveelheid

Traditionele dosering: 10–50 g per dag, lang voorkoken. Werkt zelf niet antibacterieel; daarom vaak met zhi mu gecombineerd. Kook gips 1–2 uur voor voordat de andere kruiden erbij gaan.

Combinaties

Met zhi mu, rijst en zoethout in bai hu tang ('witte tijger') bij hoge koorts
Met ginseng erbij als er tegelijk tekort is
Met ma huang en abrikozenpit bij astma door longhitte

Bereidingswijzen: Afkooksel (decoct)Poeder en keuken
Formules: Bai hu tang Fang feng tong sheng san Ma xing shi gan tang Qing zao jiu fei tang Shi gao tang Yu nu jian Zi xue dan

Bronnen

Alle kruiden uit Azië →